โอกาสหรือทางแยก? ถอดบทเรียนโอนสัญชาติจากกาตาร์ถึง “เทพบิว”

wellbeingart.com – เทพบิว โอนสัญชาติ, เมื่อชื่อของ ภูริพล บุญสอน หรือ เทพบิว กลายเป็นนักกรีฑาที่ถูกจับตามองในเวทีโลก ข่าวลือเรื่องความสนใจจากหลายชาติและข้อเสนอสิทธิประโยชน์ระดับสูงจึงถูกพูดถึงอย่างกว้างขวาง แม้ยังไม่มีการยืนยันทางการ แต่ปรากฏการณ์นี้ชวนให้สังคมกีฬาทบทวนบทเรียนจากประเทศอย่าง กาตาร์ ที่เคยสร้างความตื่นตัวให้วงการกรีฑานานาชาติ ด้วยการดึงนักกีฬาพรสวรรค์จากต่างประเทศเข้าทีมชาติเพื่อยกระดับประเทศในเวลาอันสั้น

กรณีศึกษา: ซาอิฟ ซาอีด ชาฮีน

ย้อนกลับไปในปี 2003 สตีเฟน เชโรโน นักวิ่งระยะไกลจากเคนยา ตัดสินใจเปลี่ยนสัญชาติเป็นพลเมืองกาตาร์ และใช้ชื่อใหม่ว่า ซาอิฟ ซาอีด ชาฮีน การตัดสินใจครั้งนี้ไม่ได้เกิดจากปัจจัยเดียว แต่เกิดจากหลายเหตุผลรวมถึงผลตอบแทนสูงและสวัสดิการระยะยาว ซึ่งเป็นทางเลือกที่ดึงดูดใจนักกีฬาที่มองหาความมั่นคงชีวิตหลังเลิกเล่นกีฬา

แม้ชาฮีนจะประสบความสำเร็จด้วยการคว้าแชมป์โลกในสีเสื้อกาตาร์ แต่เส้นทางนี้ก็มาพร้อมแรงกดดันทางสังคมอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

วันที่ชัยชนะไม่ใช่ความภาคภูมิใจเพียงอย่างเดียว

หนึ่งในภาพที่ยังถูกพูดถึงคือ ขณะชาฮีนก้าวข้ามเส้นชัยคว้าแชมป์โลก นักวิ่งที่เข้าร่วมแข่งขันในสนามเดียวกัน คืออดีตเพื่อนร่วมชาติจากเคนยา และหนึ่งในนั้นคือพี่ชายแท้ ๆ ของเขาเอง หลังการแข่งขัน พี่ชายเดินผ่านโดยไม่หันกลับมา ไม่จับมือ และไม่แสดงความยินดี เพราะชุดแข่งขันที่ชาฮีนสวมอยู่ไม่ได้เป็นสัญลักษณ์ของบ้านเกิดอีกต่อไป

กาตาร์โมเดล: ระบบนิเวศการกีฬาทางลัด

กาตาร์ไม่ได้ดึงนักกีฬารายบุคคลเพียงอย่างเดียว แต่ลงทุนสร้าง ระบบ อย่างจริงจัง เช่น ศูนย์ฝึกซ้อมระดับสูง เครือข่ายแมวมองในแอฟริกาตะวันออก เพื่อค้นหานักกีฬาดาวรุ่งตั้งแต่อายุยังน้อย และปูเส้นทางสู่เวทีนานาชาติอย่างเป็นขั้นตอน โมเดลนี้ช่วยให้กาตาร์ก้าวขึ้นมาเป็นผู้เล่นสำคัญในวงการกีฬาโลกอย่างรวดเร็ว

สิทธิและสถานะทางกฎหมายของนักกีฬาโอนสัญชาติ

ภายใต้ความสำเร็จ ยังมีประเด็นด้านสิทธิและสถานะทางกฎหมาย นักกีฬาโอนสัญชาติหลายรายอาจไม่ได้รับสิทธิพลเมืองเท่าเทียมกับชาวกาตาร์ที่เกิดที่นั่น ในบางกรณีต้องถือครองเอกสารเดินทางชั่วคราวซึ่งผูกพันกับสมรรถภาพร่างกายและผลงานในสนามแข่งขัน

มาตรการของ World Athletics

ความเข้มข้นของการโอนสัญชาติทำให้ World Athletics ระงับการโอนสัญชาติชั่วคราวในปี 2017 เพื่อทบทวนกฎระเบียบ ลดความเสี่ยงด้านสวัสดิภาพ โดยเฉพาะนักกีฬาเยาวชนที่อาจถูกโน้มน้าวด้วยสัญญาซับซ้อนทางกฎหมาย

บทเรียนจากเวทีโลกสู่ “เทพบิว”

กรณีของ เทพบิว ถูกเชื่อมโยงกับบทเรียนโลก ไม่ใช่เพราะมีการตัดสินใจเกิดขึ้น แต่เพราะเขากำลังอยู่บนจุดตัดเดียวกับนักกีฬาระดับโลกในอดีต จุดที่โอกาสในชีวิต ความฝัน และความผูกพันกับบ้านเกิดมาบรรจบกัน

ปรากฏการณ์การโอนสัญชาตินักกีฬาอาจไม่มีคำตอบที่ถูกหรือผิดแบบตายตัว ในมุมหนึ่งเป็นโอกาสยกระดับคุณภาพชีวิตของนักกีฬาและครอบครัว แต่ในอีกมุมหนึ่งเป็นบททดสอบสำคัญของความหมายคำว่า “ตัวแทนทีมชาติ” ในยุคกีฬาไร้พรมแดน คำตอบสุดท้ายขึ้นอยู่กับเส้นทางชีวิตและการตัดสินใจของแต่ละคน

แหล่งที่มา : www.siamsport.co.th